
خودروسازان بزرگ ایران در سال جاری با چالش جدی تأمین مواد اولیه و قطعات روبهرو شدهاند. آمار مالی نهماهه اخیر نشاندهنده کاهش قابلتوجه هزینههای خرید مواد اولیه در برخی شرکتهاست که مستقیماً بر تولید و فروش تأثیر گذاشته است.
به گزارش پایگاه خبری اسببخار، شاخصهای صنعتی نیز حاکی از تشدید بحران تأمین قطعات نسبت به سالهای گذشته است.
بر اساس گزارشها، گروه سایپا در نهماهه نخست سال حدود ۷۲ هزار میلیارد تومان (همت) برای خرید مواد اولیه و قطعات هزینه کرده که نسبت به ۹۶ همت سال گذشته، حدود ۲۵ درصد کاهش نشان میدهد. پارسخودرو نیز وضعیت مشابهی دارد؛ هزینههای خرید مواد اولیه این شرکت از ۲۱.۳ همت به ۱۶.۲ همت رسیده که کاهشی نزدیک به ۲۴ درصد را تجربه کرده است. این کاهش شدید، تولید خودروهای کامل را مختل کرده و مانع از اجرای کامل برنامههای تولید این دو شرکت شده است.
این مشکلات بر تولید و فروش کلی سه خودروساز بزرگ کشور تأثیر گذاشته و منجر به کاهش حدود ۴.۸ درصدی تولید و ۶.۶ درصدی فروش در نهماهه نخست سال شده است. بخشی از خودروها بهصورت ناقص تولید میشوند تا عقبماندگی تولید تا حدی جبران شود. در مقابل، ایرانخودرو توانسته تولید و فروش خود را حدود ۱۷ درصد افزایش دهد و فشار اصلی بحران بر سایپا و پارسخودرو وارد شده است.
دو عامل کلیدی در ریشه این بحران قرار دارند: بدهیهای انباشته خودروسازان به قطعهسازان و نوسانات شدید نرخ ارز. بدهیهای سنگین باعث شده تأمینکنندگان داخلی با احتیاط بیشتری عمل کنند و تمایل کمتری به تحویل قطعات نشان دهند. همزمان، افزایش نرخ دلار هزینه واردات مواد اولیه و قطعات خارجی را بهشدت بالا برده است. ترکیب این عوامل، زنجیره تأمین را مختل کرده و تولید خودروهای کامل را دشوارتر ساخته است.
در این شرایط، برای پارسخودرو میتوان قیمتگذاری دستوری، اثرات تورم و نوسانات نرخ ارز را ریشههای اصلی بحران دانست. اما برای سایپا، علاوه بر چالشهای مشترک مانند قیمتگذاری دستوری، تورم و نوسانات ارزی، فشار مالی ناشی از پروژه شاهین نیز نقش مهمی در کاهش نقدینگی و محدودیت خرید مواد اولیه ایفا کرده است.
با ادامه این روند، تحقق برنامههای تولید بعید به نظر میرسد. از همین حالا، بازار خودرو با نگرانی از افزایش ناترازی عرضه و تقاضا روبهرو شده است. کاهش خرید مواد اولیه و تأمین قطعات، تولید را پایین آورده و این کاهش تولید نیز شکاف بین عرضه و تقاضا را عمیقتر خواهد کرد. تا زمانی که بدهیها تسویه نشود و مسیر تأمین قطعات هموار نگردد، مشکلات سایپا و پارسخودرو ادامه خواهد داشت. این بحران نشاندهنده نقش حیاتی مدیریت بدهیها و زنجیره تأمین در ثبات تولید خودروهای داخلی است.
نوشته بحران تأمین قطعات و مواد اولیه؛ چالش بزرگ سایپا و پارس خودرو در تولید خودرو اولین بار در اسب بخار. پدیدار شد.


















[…] […]